فیفا قصد دارد از ابتدای سال ۲۰۲۷ قوانین مربوط به فسخ یکطرفه قرارداد بازیکنان را تغییر دهد. این اصلاحات که پس از پرونده خولیان آلوارز در ۲۱ شهریور ۱۴۰۵ کلید خورد، با هدف جلوگیری از تعیین غرامتهای غیرمنطقی صورت میگیرد. این تصمیم استراتژیک قدرت چانهزنی بازیکنان در برابر بندهای فسخ نجومی را بیشتر میکند تا باشگاهها نتوانند با تعیین مبالغ تخیلی، راه انتقال بازیکنان را ببندند.
ماده ۱۷ مقررات فیفا و پرونده خولیان آلوارز
تغییرات مورد نظر فدراسیون بینالمللی فوتبال بر ماده ۱۷ مقررات وضعیت و انتقال بازیکنان متمرکز است؛ مادهای که مستقیماً با پیامدهای فسخ قرارداد بدون دلیل موجه و نحوه محاسبه غرامتها سر و کار دارد. پرونده خولیان آلوارز در اتلتیکومادرید نقطه عطفی برای این بازنگری بود. گزارشها از مبلغ ۵۰۰ میلیون یورو به عنوان بند فسخ قرارداد این مهاجم آرژانتینی حکایت داشت که باعث شد بحثهای شدیدی درباره تناسب قیمت با ارزش واقعی بازیکن شکل بگیرد.
برخی پروندهها در اسپانیا به دادگاههای کار ارجاع شدند و همین تضاد میان قوانین داخلی کشورها و مقررات جهانی فیفا، نیاز به یک چارچوب شفافتر و پیشبینیپذیرتر را بیش از پیش نمایان کرد.
شفافیت در انتقالها و پایدار بودن قراردادها تأثیری مستقیم بر کیفیت رقابتها میگذارد. برای مثال در مسابقات داخلی مانند لیگ برتر؛ تقابل صنعت نفت و چادرملو، مدیریت صحیح قراردادها میتواند مانع از سقوط تیمها به قعر جدول شود.
اول ژانویه ۲۰۲۷ و معیارهای جدید غرامت
قوانین جدید از اول ژانویه ۲۰۲۷ به طور رسمی اجرایی میشوند تا روند تعیین غرامت از حالت مبهم خارج شده و معیارهای مشخصی برای مراجع حل اختلاف تعریف شود.
در قراردادهایی که بند فسخ دارند، همان مبلغ توافقی ملاک قرار میگیرد. مراجع مربوطه تنها زمانی وارد عمل میشوند که مبلغ مذکور به شکلی آشکار ناعادلانه و بیش از حد باشد.
برای قراردادهای فاقد بند فسخ، معیارهای متعددی در محاسبه غرامت لحاظ میشود که در صدر آنها طول مدت باقیمانده از قرارداد و دستمزدهای پرداخت نشده قرار دارند.
ارزش خدمات بازیکن، خسارات اثبات شده و هزینه جذب یک بازیکن جایگزین نیز در تعیین مبلغ نهایی موثر خواهند بود. همچنین فیفا میخواهد مسئولیت باشگاه جدید را در صورت اثبات دخالت در نقض قرارداد پیشین، دقیقتر تعریف کند.
این اصلاحات تلاش میکند تا از ایجاد بنبست در نقل و انتقالات جلوگیری کند. دیگر باشگاهها نمیتوانند با مطالبه مبالغ غیرمنطقی، بازیکنی را که تمایلی به حضور در تیم ندارد، نگه دارند.
تغییرات جدید مانع از ایجاد «زنجیرهای طلایی» برای بازیکنان میشود. پیش از این، باشگاهها با تعیین مبالغی مثل ۵۰۰ میلیون یورو، عملاً امکان جدایی بازیکن را میگرفتند، اما قوانین ۲۰۲۷ تعادلی میان حق باشگاه برای دریافت غرامت عادلانه و حق بازیکن برای جابجایی ایجاد میکند.
پاسخ به پرسشهای رایج
قوانین جدید فیفا از چه تاریخی اجرا میشوند؟
این مقررات از اول ژانویه ۲۰۲۷ اجرایی خواهند شد.
کدام بخش از مقررات فیفا در حال اصلاح است؟
فیفا در حال اصلاح ماده ۱۷ مقررات وضعیت و انتقال بازیکنان است که به پیامدهای فسخ قراردادها میپردازد.
پرونده کدام بازیکن باعث این تغییرات شد؟
اختلافات بر سر بند فسخ قرارداد خولیان آلوارز در اتلتیکومادرید از عوامل اصلی این تصمیم بود.
در صورت نبود بند فسخ، غرامت چگونه محاسبه میشود؟
غرامت بر اساس معیارهایی نظیر مدت باقیمانده قرارداد، دستمزدهای پرداخت نشده، هزینه جذب بازیکن جایگزین و خسارتهای اثبات شده تعیین میگردد.